Trzyniec (czes. Třinec, niem. Trzynietz, słow. Trinec) – miasto na wschodzie Republiki Czeskiej, w kraju morawsko-śląskim, w powiecie Frydek-Mistek, w obrębie Zagłębia Ostrawsko-Karwińskiego, na obszarze historycznego Śląska Cieszyńskiego, nad rzeką Olzą, w kotlinie rozdzielającej Beskid Śląski i Beskid Śląsko-Morawski. Liczy 38 000 mieszkańców.
W mieście znajduje się istniejąca od I poł. XIX wieku huta, obecnie największa w całej Republice Czeskiej. Jest to także ważny ośrodek mniejszości polskiej, stanowiącej 17% ludności miasta[1]. Przez Trzyniec przebiega jeden z dwóch głównych korytarzy transportowych (drogowo-kolejowy) łączących Czechy ze Słowacją, w tym linia kolejowa - dawna Kolej Koszycko-Bogumińska. Swoją siedzibę mają tu: klub hokejowy HC Oceláři Trzyniec i piłkarski Fotbal Třinec.
edytuj Podział administracyjny
Trzyniec podzielony jest na 39 obrębów ewidencyjnych składających się na 13 dzielnic, które z kolei objęte są przez 12 gmin katastralnych[2]. Dzielnica Kanada znajduje się w granicach dwóch gmin katastralnych, Konská i Třinec[3]. który obejmuje także Staré Město, zaś Osůvky w całości znajduje się w gminie katastralnej Český Puncov[4].
Dzielnice: Dolní Líštná • Guty • Horní Líštná • Kanada • Karpentná • Kojkovice • Konská • Lyžbice • Nebory • Oldřichovice• Osůvky • Staré Město • Tyra
Wieś Trzyniec powstała w XIV wieku, pierwsza pisemna wzmianka o niej pochodzi z 1444 r.
W 1839 r. uruchomiono tu hutę żelaza, największą na Śląsku Cieszyńskim. W 1871 r. Kolej Koszycko-Bogumińska połączyła wieś z Zagłębiem Ostrawsko-Karwińskim i Słowacją. Przyczynił się to do gwałtownego rozwoju huty i co za tym idzie – samego Trzyńca.
Po podziale Śląska Cieszyńskiego w 1920 r. Trzyniec znalazł się w granicach Czechosłowacji, chociaż 69% mieszkańców stanowiła ludność polskojęzyczna[5]. (potem liczba ta szybko zaczęła się zmniejszać). 1 stycznia 1931 r. miejscowość otrzymała prawa miejskie. W październiku 1938 r. na skutek aneksji Zaolzia Trzyniec został włączony w skład Polski, jednak już rok później ponownie zmienił przynależność państwową, stając się częścią III Rzeszy.
W 1945 r. Trzyniec ponownie znalazł się granicach Czechosłowacji. W latach 50. w południowej części miasta zbudowano monumentalną socrealistyczną dzielnicę, która przejęła funkcję śródmieścia. Późniejszy rozwój przestrzenny to przede wszystkim budowa kilku osiedli bloków mieszkalnych, głównie w części południowo-zachodniej, a także rozbudowa huty (która stała się największą w kraju, co doprowadziło do zniszczenia historycznego centrum Końskiej, stanowiącej przed 1949 r. osobną gminę.
edytuj Ludzie związani z Trzyńcem
edytuj Linki zewnętrzne
Przypisy